Hormone adrenaline là gì?
Adrenaline được sản xuất tại tuyến thượng thận và giải phóng vào máu khi cơ thể gặp stress. Sau khi được tiết ra, hormone này tác động lên nhiều cơ quan như tim, phổi, mạch máu và hệ thần kinh, tạo nên các thay đổi sinh lý tức thời.
Các tác động chính bao gồm: tăng nhịp tim, giãn phế quản, huy động glucose từ gan, tăng lưu lượng máu đến cơ bắp và não. Nhờ vậy, cơ thể có thể phản ứng nhanh chóng trong tình huống khẩn cấp.
Trong y học, adrenaline tổng hợp được sử dụng như thuốc cấp cứu trong sốc phản vệ, ngừng tim hoặc co thắt phế quản nặng nhờ khả năng co mạch mạnh và giãn cơ trơn phế quản.
Chức năng của hormone adrenaline
Tác động lên hệ hô hấp
Adrenaline làm giãn phế quản, mở rộng đường thở và tăng khả năng trao đổi khí. Nhờ đó, cơ thể tiếp nhận nhiều oxy hơn để cung cấp cho não và cơ khi cần phản ứng nhanh.
Tác động lên hệ tim mạch
Hormone này làm tim đập nhanh và mạnh hơn, tăng cung lượng tim. Đồng thời, adrenaline gây co mạch ở da và nội tạng để duy trì huyết áp, nhưng lại ưu tiên máu đến cơ bắp và tim.
Tác động lên hệ thần kinh
Adrenaline làm giãn đồng tử, tăng sự tỉnh táo và cải thiện phản xạ. Điều này giúp cơ thể nhận thức rõ môi trường xung quanh và xử lý tình huống nhanh hơn.
Tác động lên tiêu hóa và tiết niệu
Khi adrenaline tăng cao, nhu động ruột bị giảm và quá trình tiêu hóa chậm lại để tiết kiệm năng lượng. Đồng thời, cơ vòng bàng quang co lại, hạn chế tiểu tiện trong thời điểm căng thẳng.
Tác động chuyển hóa
Adrenaline kích thích gan phân giải glycogen thành glucose, làm tăng đường huyết để cung cấp năng lượng tức thời. Ngoài ra, hormone này còn thúc đẩy phân giải mỡ, giúp tạo ATP nhanh chóng.
Vấn đề sức khỏe khi adrenaline rối loạn
Adrenaline giúp bảo vệ cơ thể trong tình huống cấp bách. Tuy nhiên, nếu nồng độ hormone này tăng cao kéo dài do stress mạn tính, có thể gây ra:
- Rối loạn nhịp tim, tăng huyết áp.
- Tăng đường huyết và nguy cơ đái tháo đường type 2.
- Suy giảm chức năng tuyến thượng thận.
- Rối loạn chuyển hóa năng lượng.
- Suy giảm miễn dịch.
- Mất ngủ, lo âu, căng thẳng kéo dài.
Cách duy trì adrenaline ổn định
Để tránh tình trạng tăng tiết hormone kéo dài, bạn nên:
- Quản lý căng thẳng bằng thiền, yoga hoặc hít thở sâu.
- Tập thể dục đều đặn với cường độ phù hợp.
- Ăn uống cân đối, bổ sung đầy đủ vitamin và khoáng chất.
- Ngủ đủ giấc và duy trì giờ giấc sinh hoạt hợp lý.
- Hạn chế caffeine, rượu bia và thuốc lá.
- Cân bằng giữa công việc và nghỉ ngơi.
Kết luận
Hormone adrenaline đóng vai trò thiết yếu trong việc giúp cơ thể thích nghi với các tình huống căng thẳng và nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu stress kéo dài làm hormone này tăng tiết liên tục, sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và thần kinh có thể bị ảnh hưởng. Vì vậy, duy trì lối sống lành mạnh và quản lý căng thẳng là chìa khóa giúp cơ thể hoạt động ổn định.
Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính tham khảo. Nếu có dấu hiệu bất thường liên quan đến tim mạch hoặc rối loạn hormone, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.
